Weer voorbij..

Elk jaar komt het terug. Het vieren van onze feesten. Sinterklaas, kerstmis. En dan… Dan is het weer voorbij en maken we ons op voor een nieuw jaar. Tradities ze zijn er en we willen ze behouden. Of toch niet? Ben ik conservatief of juist progressief. Progressief staat voor verandering, vernieuwing, vooruitstrevend. Conservatief staat voor behoudend, vasthouden aan het oude. Kijk ik terug op de laatste 10 jaar tradities, zoals ik die beleef, dan kan ik mezelf niet zo in een kamp plaatsen. Kamp? Dat woord komt nu bij mij op. Bij de start van een nieuw decennium lijkt het wel dat samenlevingen zich aan het verdelen zijn in een paar kampen, die blijkbaar haaks op elkaar moeten staan. Zie Amerika, Engeland, maar ook op kleinere schaal binnen ons eigen land. Steeds minder naast elkaar, steeds vaker tegenover elkaar. Met steeds minder respect en vaker respectloos. Recent werd ik verrast met de term generatie Z. De generatie na de Millennials. De generatie van blanke witte mannen van eigen volk eerst (America First en Brexit, Hongarije, Polen etc.) zullen worden opgevolgd door nieuwe generaties die, zo als het er nu lijkt uit te zien, op een heel andere wijze de wereld tegemoet zullen treden. Als ik zo lees over deze nieuwe generaties heb ik hoop voor de toekomst. Een goed 2020 voor iedereen.

Ieder voor zich…

De week is nog niet eens voorbij. Het is donderdag… Toch al een gevoel dat het weekend is. Volgens mij komt dat gevoel weg bij ‘vrij’ zijn.
Vrij ben ik namelijk de komende weken. Zelf noem ik dat kerstreces. Geen vakantie…..

Als Sinterklaas het land verlaten heeft, de zwarte pieten discussie in elk geval voor een paar maanden stokt, dan blikken we vooruit naar het volgende feest. Kerstmis. Voor vele de kerstvakantie in aantocht, voor anderen geen vakantie, maar dan toch een feest om deze dagen met elkaar door te brengen. Even dat gevoel van…

Op een ritje rond de klok van hoorde ik bij “dit is de dag” een debatje op de radio. Het ging over de vrije dagen die we betitelen als nationale vrije dagen zoals we die kennen met Kerstmis en Pasen, maar ook Koningsdag. Veel van deze dagen komen vanuit een eeuwenoude cultuuroverdracht. Vooral vanuit de christelijke traditie.

Een religiewetenschapper pleitte voor het afschaffen van de vrije dagen op de geƫigende momenten met kerstmis, Pasen, Pinksteren etc. Hij is voorstander dat mensen hun eigen (nationale) vrije dagen mogen kiezen op de momenten dat hij/zij of een groep gelijkgestemden dit willen.
De andere meneer was volgens mij iemand van een kerk die dat helemaal niet zag zitten. Het viel me op dat hij wat wegbleef van de christelijke betekenis van deze dagen, maar vooral argumenten gaf om als natie op gezette dagen met elkaar vrij te zijn om stil te staan bij…
Bijvoorbeeld: kleinkinderen die bij opa en oma met Pasen naar eieren zoeken, of het kerstdiner met de hele familie met kerst.

De religiewetenschapper probeerde de meneer van de kerk te overtuigen en andersom. De discussie was voorbij, maar ik bleef toch nog wat nadenken over de uitgewisselde argumenten. Ik kwam tot de conclusie dat het weer uitkwam op individualistische vrijheid versus de vrijheid van groepen. Of anders geformuleerd, ieder voor zich, of samen. Doet me denken aan een gezegde: “Ieder voor zich, God voor ons allen”

Wellicht verklaard dit gezegde waarom we toch als samenleving, in het algemeen, groot belang hechten aan deze traditionele vrije feestdagen die binnen de kerk nog een andere beleving kennen.

Kort lontje

Vanmorgen sprak iemand over zijn ervaringen in het verkeer. Het viel hem op dat mensen soms wel een erg kort lontje hebben. Het moet me van het hart dat ook mijn ervaringen soortgelijk zijn. Inhalen over rechts, terwijl je toch gewoon rond de 130 zelf aan het inhalen bent. Misschien nog 30 meter ruimte over rechts…. het gebeurt dagelijks. Seinen terwijl je ook al op die linkerrijstrook aan het bent inhalen, je wilt zelf ook wel wat meer vaart, maar jouw voorganger houdt met 130 echt op. En dan zo af en toe de toegeworpen middelvinger. Ligt het aan mij? Of is een deel van onze autorijdende massa echt de weg kwijt? Laat ik het in het midden houden. Feit is dat als we in onze auto stappen een beetje van de werkelijkheid loskomen. Wat buiten de auto afspeelt is af en toe net een film waarin je acteert. Net als vaak op sociale media zijn we redelijk anoniem en komt er bij sommige van ons mensen iets boven drijven. Dat wat boven komt drijven is volgens mij niet het mooiste wat wij mensen elkaar te bieden hebben.

Wat zou het er vrolijkere en vriendelijker uitzien als we rustig anticiperen op elkaar. Normale omgangsvormen hanteren, volgens de spelregels van het verkeer. Op sociale media elkaar tegemoet treden alsof we elkaar de handreiken, een arm om iemand heen slaat. Misschien is dat een Utopie.

Sprak gisteren in de IKEA iemand uit Dubai. Een jonge man die in Groningen werkt, vertelde over zijn werk in de gas/olie business. Ik vertelde over mijn werk bij het Leger des Heils en mijn christelijke achtergrond. Hij was niet zo bezig met zijn cultuurgebonden religie de Islam. We kwamen er op uit dat ‘humanity’ universeel is. Van welke religieuze stroming je het mens-zijn benaderd maakt natuurlijk uit, maar we zijn uiteindelijk allemaal mensen. Als ieder individu zich bewust zou zijn dat hij/zij er toe doet en dat zijn/haar gedrag kan bijdragen aan een betere wereld. Dan ben ik er van overtuigd dat onze lontjes steeds minder kort zullen zijn. En…. wie weet gaat de daling van de maximale snelheid ons daarbij wel helpen.

Zin

Al weer een tijdje terug in Buitenhof. Een discussie, of toch meer een gesprek. Het ging over het boek:Ā De laatste deur

Waarom plegen schrijvers zelfmoord? Op die vraag probeert Jeroen Brouwers in De laatste deur, zijn alom geprezen zelfmoordbijbel, antwoord te vinden. Vijftig jaar werkte hij aan het boek, dat eerder dit jaar opnieuw werd uitgegeven. Toch bleef zijn vraag onbeantwoord. Kunnen psychiaters en schrijvers wat leren van het boek? Een gesprek met Philip Huff, romanschrijver en essayist, en Dirk De Wachter, psychiater en hoogleraar aan de universiteit van Leuven.

Het was een boeiend gesprek. Dirk De Wachter gaf aan dat de zin van het leven een belangrijke rol speelt bij suĆÆcidaliteit. Enkele uitspraken triggerde me om ze vast te leggen:
“ik sta altijd aan de kant van de hoop”
“het is een soort ethische verplichting van de psychiater”
“we staan altijd aan de kant van het leven”
“ik denk dat het een ethische noodzaak is van de hulpverlener om aan de kant van het leven te staan”

Juist nu in Den Haag in de politiek er stromingen zijn die hulp bij zelfdoding wil reguleren zijn de uitspraken van De Wachter actueel en voegen zijn woorden argumenten toe aan het debat.

Dirk De Wachter heeft recent het boek “De Wereld van de Wachter” geschreven. In dit boek stapt de psychiater uit zijn psychiaterstoel en trekt deze de wereld in. Het is een aanbevelenswaardig boek. Vlot geschreven een zoektocht naar de manier waarop de mensen vandaag samenleven, op zoek naar de zin van onze dagelijkse realiteit.

Zingeving anno 2019 is in een wereld waarin het lijkt of deze op hol is geslagen een belangrijk issue in mijn optiek. In deze wereld nemen mensen meer en meer afstand van de religieuze wortels. Spiritualiteit blijft een behoefte, dat zien we terug. Niet zozeer in gemeenschapsverband, maar individueel, vrijblijvend met rituelen en symbolen. Juist nu, zou de mens een belangrijke basis moeten vinden in de zin van het bestaan. Ik gun een ieder die Zin van het bestaan, welke mij steeds heeft gedragen in wat op mijn pad is gekomen.

link naar het fragment link